Czy pomoc psychologiczna online jest skuteczna?

Pomoc psychologiczna online to świadczenie usług psychologicznych drogą internetową. Może to odbywać się to np. za pomocą maila, chatu, czy specjalistycznego forum.

Wykorzystanie Internetu do pomocy psychologicznej budzi wiele kontrowersji. Czy w tak specyficznej branży możliwa jest realna pomoc bez kontaktu osobistego? Czy przez Internet da się nawiązać relację terapeutyczną? Przecież to ona daje poczucie bezpieczeństwa i motywuje do realizowania celów terapeutycznych. W świecie dynamicznie rozwijających się nowych technologii, w którym w niemal każdym polskim domu jest komputer z dostępem do Internetu warto przyjrzeć się zaletom i wadom związanym z tym zagadnieniem.

Zalety Wady
1. Anonimowość:
Rozmawianie o swoich problemach twarzą w twarz nie wszystkim przychodzi z łatwością. Pisanie o nich np. na forum sprzyja otwartości, szczerości.
2. Dostępność:
Dla wielu osób bezpośredni kontakt z psychologiem może być utrudniony np. ze względu na miejsce zamieszania, sytuację życiową, czy porę spotkania. Rozwiązaniem dla nich jest właśnie pomoc psychologiczna online, w której wystarczy tylko dostęp do Internetu
3. Wygoda:
Decydując się na pomoc psychologiczną online, nie trzeba tracić dodatkowego czasu np. na dotarcie na spotkanie
4. Cena:
Pomoc psychologiczna online jest zazwyczaj tańsza niż ta odbywająca się w formie tradycyjnej.
5. Samopomoc:
Samo pisanie o swoich problemach może mieć już aspekt terapeutyczny. Osoby dzielące się problemami np. na forach, mają możliwość przeczytania jeszcze raz swoich wypowiedzi i przeanalizowania ich. Dzięki temu mają one szansę spojrzeć z dystansem na swoją sytuację i zwerbalizować istotę problemu.
1. Ograniczony kontakt:
Odpisując na maile, czy wypowiedzi na forach internetowych specjalista nie ma możliwości obserwowania zachowań niewerbalnych klienta, które stanowią ważne źródło diagnostyczne. Specjalista nie ma też szansy na dopytanie o słowa dla niego niejasne, czy prośbę o rozwinięcie jakiegoś wątku. Doprecyzowanie różnych kwestii może być w tym wypadku trudniejsze i zajmować więcej czasu.
2. Konieczność wglądu:
Pisanie o swoich problemach wymaga pewnego wglądu, umiejętności werbalizacji swoich stanów i uczuć. W przypadku słowa pisanego istnieje większe ryzyko nieporozumień.
3. Anonimowość:
Osoby korzystające z pomocy psychologicznej online (mail, forum, chat) nie mogą mieć pewności, czy osoba, z którą rozmawiają jest tą, za którą się podaje. Warto zwrócić tu uwagę na wykształcenie i doświadczenie specjalisty, z którym mają kontakt i wystrzegać się podawania swoich danych osobom nowopoznanym na forum.

Przed wyborem usług psychologicznych świadczonych drogą internetową warto rozważyć ich wady i zalety. Na pewno są one wygodniejsze, ale też nie pozbawione słabości. Rozwiązaniem problemów związanych z ograniczonym kontaktem specjalisty z klientem może okazać się tu wideo-rozmowa za pomocą takich komunikatorów jak Skype.

Badania pokazują, że taka forma terapii online może być równie skuteczna jak ta odbywająca się w gabinecie. Np. Perini i inni, którzy porównywali w swoich badaniach z 2009 roku skuteczność terapii depresji odbywającej się w formie internetowej i w formie tradycyjnej, doszli do wniosku, że u obu grup pacjentów nastąpiła podobna poprawa funkcjonowania. Carmelita Gomes Rodrigues i Marcelo de Araújo Tavares doszli z kolei do wniosku, że nawiązywanie relacji terapeutycznej w rozmowach internetowych zachodzi na tych samych zasadach jak w rozmowach twarzą w twarz.

Wynika z tego, że skoro terapia online i terapia tradycyjna są równie skuteczne, jej wybór zależy wyłącznie od preferencji klienta. Warto zwrócić tu jednak uwagę, że istnieje wąska grupa osób, dla których terapia online nie będzie dobrym rozwiązaniem. Np. osoby mające poważne trudności w kontaktach społecznych, mogą jeszcze bardziej zamykać się na bezpośredni kontakt. W ich przypadku pomoc online może sprawdzić się w pierwszej fazie terapii, w której będą mogły one oswoić się z zaistniałą sytuacją. Bardziej tradycyjna forma terapii niż ta odbywająca się za pośrednictwem Internetu jest też dedykowana dla osób zagrażających bezpieczeństwu innych, z tendencjami samobójczymi, przeżywających poważny kryzys.